Enerji Sistemleri Mühendisliği
Dalga Enerjisi - Yenilenebilir Enerji

Dalga Enerjisi

Su, dünya yüzeyinde insanların tanıdığı en büyük güçlerden biridir. Tsunami olsun, sel olsun birçok felakete sebep olup karşı konulamayacak bir güce sahiptirler. Mühendisler ve Bilim İnsanları da suyun “Dalgalarında ki enerjiyi kullanmaya çalışmaktadırlar. Dünya yüzeyinin neredeyse %75’i suyla kaplı olmasına rağmen, kullanılamayan büyük miktarda dalga enerjisi mevcuttur. Onun için gelin birlikte aklımızdaki; Dalga Enerjisi Nedir? Nerelerde Bulunur, Nasıl Kullanılır ve Türkiye’deki Dalga Enerjisi durumunu inceleyelim.

Dalga Enerjisi Nedir?

Dalgalar güçlü ve sınırsız yenilenebilir enerji kaynağıdır. Elektrik üretmek için rüzgar vasıtasıyla dalgalardaki kuvveti kullanan, yakın zamanda geliştirilmiş bir enerji üretim yönetimidir. Hidro enerjiden farklı olarak, dalga enerjisi okyanus ya da büyük denizlerin akıntısını kullanır ve baraj veya hızlı hareket eden bir nehir gerektirmez. Sadece rüzgarın dalgalar üzerinde ve yüzeyinin altında oluşturduğu salınım hareketinden meydana gelir.

Neden Dalga Enerjisi Kullanılmalıdır?

Daha önce de belirttiğimiz gibi, Okyanuslar yeryüzü yüzeyinin neredeyse % 75’ini kaplar ve bu da Dalga Enerjisinin çok büyük bir potansiyele sahip olduğu anlamına gelir. Yani tükenmeyecek, ıssız bir kaynaktır.

     Dalga enerjisi, çevreyi en az etkilediği için ve her elektrik üretim tesisinin sahip olduğu sorunlardan olan çevre kirliliği sorununu ortadan kaldırması sebebi ile verimi ve kullanım maliyeti açısından da büyük bir fayda sağlamaktadır.

Dalga enerjisi, diğer iki rakibi olan RES’e ve GES’e göre de birçok konuda öndedir.

Dalga Enerjisi Teknolojileri…

Günümüzde geliştirilen ve test edilen dalga enerjisi cihazları çok çeşitlidir ve dalgadan enerjiyi yakalamak için çeşitli teknolojiler yapılmaktadır.

Önerilen Yazı  Ali Berk ENGÜZEL ile Yaptığımız Staj Hakkındaki Röportajımız

Dalga teknolojileri kıyıda, denizde ve uzak deniz bölgelerinde kurulacak şekilde tasarlanmıştır. Dalga enerjisi teknolojileri suyun yüzeyine veya suyun yüzeyine yakın yerlerde kurulmaktadır. Bu nedenle teknik konseptleri ve tasarımlarında büyük farklılıklar görülmektedir. Örneğin, suya dizilim yönleri bakımından ve dalgalarla enerjiyi dönüştürdükleri düzen bakımından farklılık gösterebilirler.

Dalga teknolojileri gelişmelere devam etmekle birlikte, Dış Kıta Sahanlığına (Suyun Yüzeylerine) kurulum için uygun olabilecek dört temel uygulama vardır: Nokta Soğurucular, Azaltıcılar, Yüksekten Bırakılan Dalga ve Sonlandırıcılar.

Nokta Soğurucular

Nokta Soğurucular:  Dalga hareketi nedeniyle birbirine göre hareket eden, kayan bir yapıdadır (Örneğin, sabit bir silindirin içinde kayan bir şamandıra gibi). Nokta Soğurucusu genellikle yüzen Oşinografik Şamandıralara benzemektedir. Onlar, enerji dönüşüm için tek bir noktada dalganın yükselişini ve düşüşünü kullanırlar. Geçen dalgaların neden olduğu aşağı yukarı salınım hareketi, elektromekanik ve hidrolik enerji dönüştürücüleri güç üretmek için kullanır.

Azaltıcılar

Azaltıcılar:  Dalgaların yönüne paralel olarak yönelmiş, uzun ve çok parçalı yüzer yapılardır. Makine boyunca dalgaların yükseklik farkı, parçaların birleştiği noktalardan bükülmeye neden olur ve bu bükülme hidrolik pompalara veya diğer çeviricilere bağlıdır.(*)

Yüksekten Bırakılan Dalga

Yüksekten Bırakılan Dalga: Gelen dalgalarla doldurulan ve bir baraj gibi hafif bir su basıncına neden olan rezervuarlara sahiptir. Su daha sonra serbest bırakılır ve yer çekimi okyanusa geri akmasına neden olur. Düşen suyun enerjisi hidro türbinleri güç üretmek üzere döndürmek için kullanılır. Özel olarak inşa edilmiş yüzer platformlar dalgaları dahili türbinler vasıtasıyla ve sonra da denize geri göndererek elektrik üretebilir.

Sonlandırıcılar

Sonlandırıcılar: Dalganın yönüne dik uzanır, dalganın gücünü yakalar veya yansıtırlar. Bu cihazlar tipik olarak kıyıda veya deniz kıyısındadırlar. Bununla birlikte, offshore uygulamalar için yüzer versiyonları da tasarlanmıştır. Salınımlı su sütunu, suyun altına bir odaya giren ve havayı üstte tutan bir sonlandırıcı türüdür. Dalga hareketi, yakalanan su sütununun bir piston gibi yukarı ve aşağı hareket etmesine ve havanın türbine bağlı bir açıklıktan güç üretmesine neden oluyor. Bu cihazlar, genellikle dalga iklimine ve cihaz boyutlarına bağlı olarak 500 kW ila 2 MW’lık güç değerlerine sahiptirler.

 

Önerilen Yazı  Şebekeden Bağımsız (OFF Grid) Solar Sistemler

Dalga Enerjisinin Avantajları:

  • Tükenmez ve Sonsuz Enerji Kaynağıdır,
  • Çalıştırma ve bakım maliyetleri çok düşük,
  • Dalga enerji makineleri atık ya da kirlilik yaymaz,
  • Offshore cihazlar büyük miktarda enerji üretme potansiyeline sahiptir,
  • Okyanuslar’daki bilinmezlikler için yapılan çalışmalara yeni bir enerji kaynağı oluşturur,
  • Sulardaki Canlı çeşitliliğini arttırır.

Dalga Enerjisinin Dezavantajları:

  • Denizde dalga enerjisi üretimi, nakliye ve yaban hayatı ile etkileşime girebilir,
  • Dalgaların, maksimum miktarda elektrik üretmek için güçlü olması gerekir, Yani Tüm denizlerde bu gücü bulmak mümkün değil,
  • Dalga Enerjisi jeneratörleri gürültülü olabilir,
  • Mevsimsel ve Hava koşullarından ötürü çalışma sistemlerinde sıkıntı yaşanabilir,
  • Deniz üzerinde olduğu için Deniz Ticaret Yolları Üzerinde bir oynama yapabilir.

 

Dünya’da Dalga Enerjisi Kullanan Bazı Ülkeler;

  • Orkney Dalga Enerjisi İstasyonu – 2,4 MW – İngiltere,
  • Agucadoura Dalga Tarlası – 2,25 MW – Portekiz,
  • Islay Limpet – 500 kW – İngiltere,
  • Mutriku Breakwater Dalga Tarlası – 300 kW – İspanya,
  • Azura Dalga Enerji İstasyonu – 200 kW – ABD,
  • SDE Deniz Dalgası Güç İstasyonu – 40 kW – İsrail,
  • Fred. Olsen Ltd. Şişme Kurtarıcı – 30 kW – ABD
  • SINN Güç dalgası enerji çevirici – 20 kW – Yunanistan

 

Önerilen Yazı  Jeotermal Enerji

     Dalga gücü büyük bir potansiyele sahiptir, ancak hala dalgalar ile çalışmak için bazı sıkıntılar mevcut. Okyanusun her zaman hareket etmesi, (özellikle kıyı bölgelerinin yakınında) dalgaların tutarlı olmasına rağmen değişkendir. Hava şartları ve mevsim şartları dalga boyunu etkiler. Dalga enerjisini etkin bir şekilde kullanmak için bir başka zorluk, sert okyanus koşullarında hayatta kalabilecek cihazlar inşa etmektir. Sıcaklık, tuzluluk ve fırtına hasarı büyük sorunlar yaratabilir. Ancak asıl sorun, bu zor koşullara dayanabilecek cihazlar için her ekleme, onları daha az ekonomik hale getirmektedir.

     Bazı Şirketler, dalga enerjisini kullanmanın zorluklarına rağmen, halen dünya çapında dalga enerji çiftlikleri kurmayı planlıyor. Aynı Güneş ve Rüzgar Enerjisi gibi; tamamen yeşil, tamamen temiz ve tamamen sürdürülebilir. Buradaki zorluk, etkin şekilde nasıl yapılacağını bulmaktır. Bir Düşünün ve siz bu düşünce kalabalığına bir yol gösterici olun. Güzel olmaz mı…

Sizler İçin Bu Videoyu Seçtik, İzlemenizi Rica Ederiz..

 

Kaynaklar: Brightknowledge.org, Wikipedia.org, Conserve-Energy-Future.com, Boem.govRenewablegreenenergypower.com, EİE.gov.tr, Elektrikport.com

2 Yorum

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

  • Yenilebilir enerjiyle alakalı neredeyse tüm makalelerinizi okudum, bilgi birikiminize hayran kaldım. Malum 3 tarafı denizlerle kaplı, 4 mevsim gören güzel Türkiye’mizde, dalga enerjisinden elektrik üretimine neden geçmediğimizi anlamış değilim. Umarım en kısa sürede yenilebilir dalga enerjisini vatan, millete kazandırırlar.

    • Değerli Yorumunuz için Teşekkür ederim. Bu konuda yeni çalışmalar yapılmakta. Umarız ki ileride görmek nasip olacaktır.